مقایسه گاز R22 و R407
گازهای مبرد از اجزای اصلی در سیستمهای سرمایشی و تهویه مطبوع محسوب میشوند و وظیفه انتقال حرارت برای ایجاد سرمایش را بر عهده دارند که امروزه انواع گاز مبرد در بازار وجود دارد و هرکدام کاربردهای خاص خود را دارند؛ از جمله پرکاربردترین آنها میتوان به گاز مبرد R22 و گاز مبرد R407 اشاره کرد که هر دو در تجهیزات مختلف مانند کولر گازی، چیلر و سردخانه مورد استفاده قرار میگیرند. انتخاب بهترین گاز مبرد برای هر سیستم به عواملی مانند بازده انرژی، فشار کاری و سازگاری با محیط زیست بستگی دارد.
با توجه به پیشرفت فناوریهای سرمایشی، شناخت تفاوت گاز R22 و R407 برای کاربران و تعمیرکاران اهمیت ویژهای پیدا کرده است. مقایسه گاز R22 و R407 نشان میدهد که گاز R22 به دلیل تاثیر منفی بر لایه اوزون، در بسیاری از کشورها ممنوع شده و به همین دلیل استفاده از جایگزین گاز R22 یعنی R407 افزایش یافته است. امروزه در صنعت تهویه مطبوع، بحث R22 vs R407 یکی از موضوعات مهم در انتخاب گاز مبرد مناسب به شمار میرود، چرا که R407 عملکردی کارآمدتر و سازگارتر با محیط زیست ارائه میدهد.
معرفی گاز R22
گاز مبرد R22 یکی از قدیمیترین و رایجترین گازهای مورد استفاده در سیستمهای سرمایشی و تهویه مطبوع است. این گاز به دلیل خنککنندگی مناسب، فشار کاری متعادل و سازگاری بالا با روغنهای معدنی، تا سالها انتخاب اصلی در کولرهای گازی، چیلرها و سردخانهها بود. ترکیب شیمیایی آن باعث شده عملکرد پایداری در سیستمهای سرمایشی داشته باشد، اما امروزه بهدلیل اثرات زیستمحیطی و تخریب لایه اوزون، استفاده از آن در بسیاری از کشورها محدود یا ممنوع شده است.
ترکیب شیمیایی گاز R22
- فرمول شیمیایی: CHClF₂ (کلرو دیفلوئورو متان)
- از خانواده گازهای HCFC (هیدروکلرو فلوئورو کربن)
- دارای نقطه جوش پایین و قابلیت تبخیر سریع برای جذب حرارت
ویژگیهای گاز R22
- بیرنگ و بدون بو
- غیر قابل اشتعال
- دارای فشار کاری متوسط و بازده خنککنندگی بالا
- سازگار با روغنهای معدنی در کمپرسورها
- عملکرد پایدار در شرایط آبوهوایی متنوع
کاربردهای گاز R22
- استفاده گسترده در کولرهای گازی خانگی و اسپلیتهای دیواری
- کاربرد در چیلرهای صنعتی و سیستمهای تهویه مرکزی
- مورد استفاده در سردخانهها و یخسازهای صنعتی
مزایای گاز R22
- انتقال حرارت مؤثر و سریع
- سازگاری بالا با تجهیزات سرمایشی قدیمی
- نگهداری و شارژ آسان
- راندمان قابل قبول در شرایط مختلف کاری
معایب گاز R22
- تأثیر منفی بر لایه اوزون و محیط زیست
- راندمان انرژی پایینتر نسبت به گازهای جایگزین جدید
- افزایش قیمت و کاهش دسترسی به دلیل محدودیتهای قانونی
- نیاز به جایگزینی در سیستمهای مدرن با گازهایی مانند R407
معرفی گاز R407
گاز مبرد R407 یکی از نسلهای جدید گازهای مبرد است که برای جایگزینی گاز R22 طراحی شده و امروزه در بسیاری از سیستمهای سرمایشی مدرن مورد استفاده قرار میگیرد. این گاز ترکیبی از چند مبرد مختلف است و با هدف افزایش بازده انرژی و کاهش اثرات مخرب زیستمحیطی تولید شده است. به دلیل نداشتن کلر در ساختار خود، گاز R407 هیچ تأثیری بر لایه اوزون ندارد و از این رو یکی از گزینههای اصلی در سیستمهای تهویه مطبوع جدید و سازگار با محیط زیست محسوب میشود.
ترکیب و ویژگیهای گاز R407
- ترکیب سهگانه از HFC-32، HFC-125 و HFC-134a
- بدون کلر و فاقد خاصیت تخریب لایه اوزون
- فشار کاری نسبتاً بالا و قدرت خنککنندگی مناسب
- غیر قابل اشتعال و بیبو
- دارای بازده انرژی بیشتر نسبت به گازهای نسل قدیم مانند R22
نسل جدیدتر از گازهای مبرد
- طراحی شده برای جایگزینی مستقیم R22 در سیستمهای جدید
- سازگار با استانداردهای زیستمحیطی بینالمللی
- دارای ضریب عملکرد (COP) بالاتر در تجهیزات مدرن
- استفاده گسترده در کولرهای گازی نسل جدید، چیلرها و سردخانهها
سازگاری با تجهیزات جدید
- مناسب برای کمپرسورهای مخصوص گازهای HFC
- سازگار با روغنهای پلیاستر (POE) به جای روغنهای معدنی
- عملکرد مطلوب در سیستمهای سرمایشی با طراحی بهینه و کنترل الکترونیکی
- قابل استفاده در کولرهای گازی اسپلیت و سیستمهای VRF
مزایا و معایب گاز R407
مزایا:
- سازگار با محیط زیست و بدون اثر تخریب لایه اوزون
- بازده انرژی بالا و عملکرد پایدار در شرایط آبوهوایی مختلف
- جایگزین مناسب برای R22 در تجهیزات جدید
- ایمن و بدون خطر اشتعال
معایب:
- ناسازگار با روغنهای معدنی در سیستمهای قدیمی
- هزینه شارژ و نگهداری بالاتر نسبت به R22
- نیاز به تغییرات فنی در سیستمهای قدیمی برای استفاده از آن
بررسی تفاوت گاز R22 و R407
در مقایسه گاز R22 و R407 میتوان گفت هر دو از نظر عملکرد سرمایشی کارآمد هستند، اما تفاوتهای قابل توجهی در ساختار و سازگاری با تجهیزات دارند. گاز R22 از نوع HCFC است و به دلیل وجود کلر در ترکیب شیمیایی خود، تأثیر مخربی بر لایه اوزون دارد. در مقابل، گاز R407 از خانواده HFC بوده و فاقد کلر است، بنابراین گزینهای ایمنتر و سازگارتر با محیط زیست محسوب میشود. با اینکه R407 فشار کاری بالاتری دارد و در نتیجه راندمان سرمایشی آن کمی کمتر از R22 است، اما با طراحی دقیق سیستم، عملکردی پایدار و مطمئن ارائه میدهد. از نظر هزینه نیز R407 معمولاً گرانتر است و در هنگام جایگزینی نیاز به تغییر روغن و برخی تنظیمات در کمپرسور دارد. در جدول زیر مقایسه مستقیم بین این دو گاز آورده شده است:
| ویژگی | گاز R22 | گاز R407 |
| ترکیب شیمیایی | HCFC | HFC |
| تأثیر بر لایه اوزون | دارد | ندارد |
| فشار کاری | کمتر | بیشتر |
| راندمان سرمایشی | خوب | نسبتاً کمتر |
| قیمت | پایینتر | بالاتر |
| سازگاری با کمپرسور قدیمی | بله | نیاز به تغییر روغن و تنظیمات دارد
|
آیا میتوان R407 را جایگزین R22 کرد؟
استفاده از گاز R407 به عنوان جایگزین گاز R22 امکانپذیر است، اما این فرآیند باید با رعایت نکات فنی و طبق استانداردهای تعمیرات سیستمهای سرمایشی انجام شود. از آنجا که ترکیب شیمیایی و نوع روغن مورد استفاده در این دو گاز متفاوت است، جایگزینی مستقیم بدون آمادهسازی سیستم میتواند باعث کاهش عملکرد یا آسیب به کمپرسور شود.
برای انجام این کار، ابتدا باید مدار سرمایش از گاز و روغن قبلی بهطور کامل تخلیه و تمیز شود، سپس روغن مناسب و تنظیمات فشار متناسب با گاز R407 اعمال گردد. این فرآیند معمولاً توسط تکنسینهای متخصص انجام میشود تا سیستم بهترین راندمان را ارائه دهد.
شرایط جایگزینی گاز R22 با R407:
- تخلیه کامل گاز R22 از مدار سرمایش
- اطمینان از سلامت کمپرسور و قطعات داخلی سیستم
- بررسی ظرفیت سیستم برای سازگاری با فشار بالاتر R407
نکات فنی هنگام جایگزینی
- تعویض روغن معدنی با روغن پلیاستر (POE)
- شستشو و تمیزکاری مدار برای حذف باقیماندههای روغن و گاز قدیمی
- کنترل و تنظیم فشار متناسب با گاز R407
- بررسی نشتی اتصالات و عملکرد شیر انبساط
- تست نهایی عملکرد سیستم برای اطمینان از سرمایش مطلوب
سخن پایانی
در نهایت میتوان گفت انتخاب میان گاز R22 و R407 به نوع سیستم سرمایشی، شرایط کاری و الزامات زیستمحیطی بستگی دارد. اگرچه گاز R22 سالها به عنوان یک مبرد پرکاربرد شناخته میشد، اما امروزه به دلیل اثرات مخرب آن بر لایه اوزون، استفاده از آن در بسیاری از کشورها ممنوع یا محدود شده است. در مقابل، گاز R407 به عنوان نسل جدید و دوستدار محیط زیست، گزینهای مناسبتر برای سیستمهای تهویه مطبوع مدرن به شمار میرود. در هنگام تصمیمگیری برای جایگزینی یا شارژ گاز، توجه به نکات فنی و استفاده از تکنسین متخصص اهمیت زیادی دارد تا سیستم با بیشترین راندمان و کمترین آسیب به محیط زیست عمل کند.
